آشنایی با هنر پریوار‌دوزی (Braiding)

یکی از صنایع‌دستی ایران که در گروه رودوزی‌ها قرار می‌گیرد «پریوار‌دوزی» نام دارد.

در قدیم «پری» به نوعی پارچه که در نهایت لطافت و ظرافت بوده و به سان مخمل، که مختصر خواب (پرز) داشته است.

download

پریوار‌دوزی به نوعی سوزن‌دوزی اطلاق می‌شود که بخیه‌های دوخته‌شده بر روی پارچه، پس از اتمام کار به‌گونه‌ای است که، حالتی شبیه به مخمل به‌دست می‌آید. نقوش آن اکثرا گل و بته و یا هندسی شکسته است و بیشتر در نواحی مشهد، اصفهان و تهران تولید می‌گردد.

در زبان محلی به پریوار “پلیوار” گفته می شود. این دوخت در چندین مرحله انجام می‌شود و در لباس زنان و دختران بلوچ به زیبایی جلوه می‌کند.

کاربردهای دیگری نیز برای این دوخت در میان مردم بلوچ وجود دارد، به‌عنوان مثال در تزیین خانه و وسایل خانه به‌کار می‌رود.

98846494903735884232

پریوار‌دوزی در منطقه بلوچستان به‌ویژه در شهرهای ایرانشهر و فنوج و سرباز بسیار رواج دارد.

از مهم‌ترین دوخت‌هایی که در پریوار‌دوزی به کار می‌رود:
۱- اولین و مهم‌ترین دوخت که پایه‌ی سایر دوخت‌ها در پریواردوزی است “دانُک” نام دارد و به معنی “دانه” است. این دوخت در دو مرحله دوخته می‌شود. ابتدا دوخت اولیه و سپس دوخت ثانویه که به دوخت اولیه “خط” و در زبان محلی “هت” و به دوخت ثانویه که دور دوم دوخت می‌باشد “پر” گفته می‌شود. “دانک” به شکل یک بعلاوه یا صلیب کوچک است.

۲- دومین دوخت مهم در پریواردوزی “چوتل” است. پس از اتمام کار دوختی که به‌دست می‌آید، شبیه بافت تار و پود حصیر می‌باشد، شکل دوخت “چوتل” که در چهار مرحله، دو دور رفت و دو دور برگشت دوخته می‌شود و به شکل زیگزاگ است.

۳- سومین دوخت در پریواردوزی “چهاردانُک” است، که از چهار دانه به‌هم متصل تشکیل می‌شود. این دوخت در پریواردوزی بسیار پر کاربرد است.

۴- دوخت پر کاربرد دیگری که در پریواردوزی به‌کار می‌رود “گُبّی” یا “گُبّو” است. که به‌معنی “لپ یا گونه برجسته” است، که به شکل یک مثلث می‌باشد.

 

 

دسته بندی‌ها:

مطالب مرتبط

دیدگاه خود را بنویسید

ایمیل شما منتشر نخواهد شد.